rueпортал словник ґазета ґраматика

Петьо Оринич за штучный інтелект бисїдуючый по-лемкӯвськы

Петьо Оринич за штучный інтелект бисїдуючый по-лемкӯвськы

Ачий каждый из нас хōть раз хосновав даякый тōвмач (переводчик), тай бізӯвно чули сьте за самый пōпуларный — Google Translate. Сякі проґрамы сут дуже ни простым софтваровым матаржиньом, тото цїлый комплекс помотаных структур даных, текстӯв, слӯв. Над ними ся трудит ни мало люди.

Ци видїли сьте хōть єдну таку проґраму, котра бы бировала потовмачити текст из русинськōї бисїды на любу другу? Гадаву си, ож нє. Айбо ачий скоро ся стане динь, кōй увидиме. Туй дале иде інтрвю из чилядником, котрый проґрамує бисїдовый кōрпус тай алґорітмы, Петьом Ориничом, убы вытворити сякый інструмент — проґраму-тōвмач, котра буде знати лемкӯвську бисїду, тай буде бировати перекладовати текст из анґліцькōї бисїды на лемкӯвську, тай наопак.

Уже є приправленый кōрпус на бӯлше ги 70 000 слӯв, на кōтрōму ся буде учити спеціалный алґōрітм (AI, “штучный інтелект”), тай простинькый чат-бот, котрый даже може дашто выдпōвідати, кидь ся го зазвідати, такый електронный “спӯвбисїдник”. На сьōму алґōрітмови буде ся базовати тот тōвмач.

Демонстрація такзваного «лемкӯвського чет-бота»


Інтервю

Розкажи нам накурто як ся так стало ож жиєш у Штатох, а знаєш приказовати по-лемкӯвськы? Тото ни часто стрїтиш.

— В великым скорочыню, я — Лемко, котрий скінчыл студиі в Кракові (Польща) а вродил ся на чужыні в Гамериці, як Енді Варголь — Питтсбурґ, Підкарпатя, і Меджелабірці репрезент!

Як давно проґрамуєш, чом исе дїло любиш?

— Проґрамую з перервами од девятдесятых років і люблю тото за то, же подабат ся мі тото, же мож завтоматызувати інтелєктуальну роботу попрез елімінацию єй барже монотонных аспектів жебы принести вартіст соспільности.

Як взникла ідея учинити акорат лемкӯвського чат-бота?

— Певной суботы пришло мі на мысель, жебы змодифікувати лемківско-анґлицкій систем невронового машынового тлумачыня над котрым єм працувал так, жебы одповідал на лемківскы звіданя по лемківскы заміст по анґлицкы.

Яка была ціль проєкта, куды из сим дале?

— Єдным словом — цілю проєкту єст ревітализация языка. Што дале? Будеш впроваджати цілы речыня по анґлицкы и доставати докладны, ґраматычні правильны тлумачыня на лемківскій язык. Каждий, хто знат польскій, ческій, або анґлицкій язык буде міг не лем чытати, але аж і писати по нашому при помочы мого опроґрамуваня.

Уже пару рōкӯв ходит така думка ож переклад/тōвмачіня скоро никōму ни треба буде, ож сякі AI будут тото робити автоматічно. Як на тото никаш? Ци близко тото є ид правдї?

— Для більшости люди, тото є не лем недалеко од правды, так уж є. Штучна інтеліґенция уж може выконати роботу меньше досвідченых людскых тлумачів. Уж тепер, людскы тлумачы сут возваны лем для специяльных проєктів о высокій вартости. Ци вартат возвати людского тлумача жебы скоментувати з головы по росийсксы або по анґлицкы на фейсбуку? Правдоподібні ні, хыбаль же провадиш бриґаду тролів. Ци вартат платити пару тисячы долярів за професийональне тлумачыня вельомілийонового договору або інформацийной кампаніі? Напевно.

Кидь кажеш ож сись AI буде аж так шікōвный, што буде нам выдавати цїлї речіня по-лемкӯвськы, та як нам типирь докажеш же пишеш типирь нам сам, а ни хōснуєш AI на переклад из анґліцькōї бисїды?

— Ніт способу бы того довести. Працую для проєкту Google Translate. В тій бранжы, часом імаме ошустів, котры корыстают зо штучной інтеліґенциі жебы фальшыво твердити, же сут специялистами з обшыри росийского языка. Ци єс виділ фільм Blade Runner (pol. “Łowca androidów”, укр. “Той, хто біжить по лезу”)? Найліпша сцена є коли Гаррисон Форд провадит інтервю з молодом дівчом, жебы справдити ци она є чловеком, а не штучном інтеліґенцийом. Но так, Мигаль, ци єм здал Твій тест Войта-Кампфа? Я — чловек ци русиньскій робот?

Раз ми буде лїпше думати, ож убадва сьме люди :)

Репорт Юнеско (UNESCO) пōвідат нам же ид кӯнцьови сього стороча годни пропасти, заникнути, до пōлōвкы днишньых бисїд, довшытка маєме йих у світови пиля 6000. Главноє тото грозит малым бисїдам, кōтрї ни мавут пуддержкы інштітуцій. Дїло, котроє чинит Петьо, дає нам мотивацію тай віру, ож руснацька бисїда в тӯм спискови ни буде.

Бисїдовав Мигаль Кушницькый спеціално дїля блоґа «InterФийса»

Кидь вам інтересні статї за вшелиякі технолōґічні темы, та кличеме вас на блоґ «InterФийса», де сякого найдете препōвно!

Убы перейти на блоґ, клопкніть на банер пӯд сим текстом.

Далші статї из катеґōрії Інтервю читайте за удкликованьом
Реклама